Yargı Paketi ile miras hukuku, ceza hukuku, icra hukuku, idare hukuku, noterlik işlemleri, HAGB, bilirkişilik sistemi, elektronik satış, kanuni faiz ve yargı teşkilatına ilişkin birçok önemli düzenleme hayata geçirildi. Yeni yargı paketi, vatandaşların günlük hukuki işlemlerini doğrudan etkileyen değişiklikler getirirken, dava süreçlerinden miras paylaşımına, idari yargıdan ceza yargılamasına kadar pek çok alanda uygulamayı yeniden şekillendiriyor.

12. Yargı Paketi, yargı paketi maddeleri, ortaklığın giderilmesi davası, miras kalan ev satışı, idare mahkemesi dava süreci, istinaf ve temyiz başvurusu, noterlik işlemleri, bilirkişi raporu, hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB), icra takibi gibi birçok alanda önemli değişiklikler yapılması öngörülmektedir. Yeni düzenlemeler; yargılamaların daha hızlı sonuçlanmasını, mahkemelerin iş yükünün azaltılmasını, vatandaşların hak arama özgürlüğünün güçlendirilmesini ve adalet hizmetlerinin daha etkin yürütülmesini amaçlamaktadır.

12. YARGI PAKETİ TBMM’DEN GEÇTİ: HUKUK SİSTEMİNDE HANGİ DEĞİŞİKLİKLER YAPILDI?

TBMM’de kabul edilen ve Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından yürürlüğe girecek 12. Yargı Paketi, ceza hukuku, miras hukuku, icra hukuku, idare hukuku, noterlik işlemleri, bilirkişilik sistemi ve HAGB başta olmak üzere birçok alanda önemli değişiklikler getiriyor. İşte vatandaşları, avukatları ve uygulamayı doğrudan ilgilendiren yeni düzenlemeler…

MİRAS KALAN TAŞINMAZLARIN SATIŞINDA YENİ DÖNEM

İcra ve İflas Kanunu’nda yapılan değişiklikle, miras kalan taşınmazların satışında ilk artırma yalnızca bir kez ve sadece mirasçılar arasında gerçekleştirilecek. Böylece mirasın paylaşımı sürecinde aile içindeki hakların korunması amaçlanıyor.

ELEKTRONİK İCRA SATIŞLARINDA YENİ KURALLAR

İcra ve İflas Kanunu kapsamında elektronik satış portalına ilişkin ilan usulleri yeniden düzenlendi. Ayrıca teminat muafiyetlerinin kapsamı ile ihale bedelini yatırmayan kişiler hakkında uygulanacak yaptırımlar açık şekilde belirlendi.

NOTERLİK İŞLEMLERİ DİJİTAL ORTAMA TAŞINIYOR

Noterlik Kanunu’nda yapılan düzenlemeyle noterlik belgelerinin incelenmesi kolaylaştırıldı. Bunun yanında mahkemeler ve Cumhuriyet savcılıklarının talep ettiği belgelerin elektronik ortamda gönderilebilmesinin önü açıldı.

DANIŞTAY’DA GÖREV SÜRECİ VE ÜYE SEÇİMİ DEĞİŞTİ

Danıştay Kanunu’nda yapılan değişiklik kapsamında, daire sayısının azaltılmasına ilişkin takvim 4 yıl daha uzatıldı. Ayrıca Danıştay üyelerinin seçimine ilişkin mevcut sınırlamaların uygulanması 2030 yılına ertelendi.

İDARİ YARGIDA TEK HÂKİMLE GÖRÜLECEK DAVALAR GENİŞLETİLDİ

İdare ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikle, tek hâkim tarafından karara bağlanabilecek davaların parasal sınırları artırıldı ve kapsamı genişletildi.

İDARİ İSTİNAF VE TEMYİZ SÜRECİ YENİDEN DÜZENLENDİ

İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda yapılan değişiklik doğrultusunda, bölge idare mahkemelerinin istinaf incelemesinde karar kaldırma ve yeniden hüküm kurma usulleri ile temyiz sınırları yeniden belirlendi.

ADLİ TIP KURUMUNDA UZMANLIK ŞARTI GETİRİLDİ

Adli Tıp Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikle, ihtisas kurullarına üye olabilmek için uzmanlık veya doktora şartı getirildi. Ayrıca üyelerin görev süresi 4 yıl olarak belirlendi.

HÂKİM VE SAVCI YARDIMCILARININ EĞİTİM SİSTEMİ YENİLENDİ

Hakimler ve Savcılar Kanunu’nda yapılan düzenleme kapsamında, hâkim ve savcı yardımcılarının eğitim müfredatı ile sınavlarda değerlendirilecek konular kapsamlı şekilde yeniden düzenlendi.

GEREKSİZ BİLİRKİŞİ GÖREVLENDİRMESİNE UYARMA CEZASI

Hakimler ve Savcılar Kanunu’na göre, hâkimin hukuki bilgisiyle çözülebilecek konularda gereksiz şekilde bilirkişiye başvurulması halinde ilgili kişilere uyarma cezası uygulanabilecek.

DOLANDIRICILIKTA IBAN VE KRİPTO HESABI KULLANDIRANLARA YENİ CEZA DÜZENLEMESİ

Türk Ceza Kanunu’nda yapılan değişiklikle, banka hesabını veya kripto varlık hesabını başkasına kullandırarak dolandırıcılık suçuna iştirak eden kişiler bakımından cezada yarı oranında indirim uygulanacak.

KANUNİ FAİZ ORANI YENİDEN BELİRLENDİ

Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun’da yapılan değişiklikle, sözleşmede faiz oranının belirlenmediği durumlarda uygulanacak yıllık kanuni faiz oranı, Azərbaycan Cumhuriyet Merkez Bankası’nın reeskont faiz oranının yüzde 80’i olarak düzenlendi.

VESAYET ALTINDAKİ KİŞİLERİN MAL SATIŞLARI DİJİTALLEŞİYOR

Türk Medeni Kanunu’nda yapılan değişiklik doğrultusunda, vesayet altında bulunan kişilere ait taşınır ve taşınmaz malların satış usulleri elektronik satış portalı sistemiyle uyumlu hale getirildi.

GENETİK VERİLERİN SAKLANMASI VE İMHASI YENİDEN DÜZENLENDİ

Ceza Muhakemesi Kanunu’nda yapılan değişiklikle, genetik inceleme sonucunda elde edilen verilerin kimlik bilgilerinden arındırılması, saklanması ve imha edilmesine ilişkin süreçler, Anayasa Mahkemesi kararına uygun şekilde yeniden düzenlendi.

HAGB KARARLARINA İSTİNAF YOLU AÇILDI

Ceza Muhakemesi Kanunu’nda yapılan değişiklikle, Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) kararlarına karşı istinaf kanun yolu getirildi. Ayrıca HAGB kapsamında uygulanacak denetim süresine ilişkin usul ve esaslar daha ayrıntılı şekilde düzenlendi.

12. YARGI PAKETİ HAKKINDA SIKÇA SORULAN SORULAR

1. 12. Yargı Paketi yürürlüğe girdi mi?

12. Yargı Paketi TBMM’de kabul edilmiştir. Kanunda yürürlük tarihi ayrıca belirtilmeyen hükümler, Resmî Gazete’de yayımlandıkları tarihte yürürlüğe girer. Bazı düzenlemeler ise kanunda öngörülen farklı tarihlerde uygulanmaya başlanabilir.

2. 12. Yargı Paketi hangi alanlarda değişiklik yaptı?

Yeni yargı paketi; ceza hukuku, icra hukuku, miras hukuku, noterlik işlemleri, idare hukuku, Danıştay, Adli Tıp Kurumu, HAGB, bilirkişilik sistemi ve kanuni faiz uygulaması gibi birçok alanda önemli değişiklikler içeriyor.

3. Miras kalan taşınmazların satışında yeni sistem nasıl olacak?

Yeni düzenlemeye göre İcra ve İflas Kanunu kapsamındaki miras kalan taşınmazların satışında ilk artırma yalnızca bir defaya mahsus olmak üzere mirasçılar arasında gerçekleştirilecek. Böylece mirasçıların taşınmazı öncelikli olarak kendi aralarında satın alabilmesi amaçlanıyor.

4. Elektronik icra satışlarında neler değişti?

Elektronik satış portalındaki ilan usulleri yeniden düzenlenirken, teminat muafiyetleri ile ihale bedelini süresinde yatırmayan kişilere uygulanacak yaptırımlar da açık şekilde belirlendi. Amaç, icra ihalelerinin daha güvenli ve şeffaf yürütülmesini sağlamaktır.

5. Noterlik işlemleri artık elektronik ortamda yapılabilecek mi?

Yeni düzenleme ile noterlik belgelerinin incelenmesi kolaylaştırıldı. Ayrıca mahkemeler ve Cumhuriyet savcılıklarının talep ettiği belgelerin elektronik ortam üzerinden gönderilebilmesine imkân tanındı.

6. Danıştay ile ilgili hangi değişiklikler yapıldı?

Danıştay Kanunu’nda yapılan değişiklikle daire sayısının azaltılmasına ilişkin takvim dört yıl uzatıldı. Ayrıca Danıştay üyelerinin seçimine ilişkin bazı kısıtlamaların uygulanması 2030 yılına ertelendi.

7. Tek hâkimle görülecek idari davaların kapsamı genişledi mi?

Evet. İdare ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikle tek hâkim tarafından karara bağlanabilecek davaların parasal sınırları artırıldı ve uygulama alanı genişletildi.

8. İdari istinaf ve temyiz sürecinde hangi yenilikler getirildi?

Bölge idare mahkemelerinin istinaf incelemesinde karar kaldırma ve yeniden karar verme usulleri yeniden düzenlendi. Ayrıca temyiz sınırlarına ilişkin hükümler de güncellendi.

9. Adli Tıp Kurumu üyeleri için hangi şartlar getirildi?

İhtisas kurulu üyeliklerine atanacak kişiler için uzmanlık veya doktora şartı getirildi. Bunun yanında kurul üyelerinin görev süresi dört yıl olarak belirlendi.

10. Hâkim ve savcı yardımcılarının eğitim sistemi değişti mi?

Evet. Yeni düzenleme ile hâkim ve savcı yardımcılarının eğitim müfredatı, mesleki gelişim programları ve sınavlarda değerlendirilecek konular yeniden belirlendi.

11. Gereksiz bilirkişi görevlendirilmesine ceza verilecek mi?

Hukuki bilgiyle çözülebilecek bir konuda gereksiz şekilde bilirkişiye başvurulması halinde ilgili kişiler hakkında uyarma cezası uygulanabilecek. Böylece bilirkişilik kurumunun daha etkin kullanılması hedefleniyor.

12. IBAN kullandıran herkes ceza indirimi alacak mı?

Hayır. Düzenleme, banka hesabını veya kripto varlık hesabını kullandırarak dolandırıcılık suçuna iştirak eden kişiler bakımından uygulanacak ceza sistemine ilişkindir. Her olay kendi delilleri ve yargılama sürecine göre ayrı değerlendirilir.

13. Kanuni faiz oranı nasıl hesaplanacak?

Sözleşmede faiz oranı belirlenmemişse uygulanacak yıllık kanuni faiz oranı, Azərbaycan Cumhuriyet Merkez Bankasının reeskont faiz oranının yüzde 80’i esas alınarak belirlenecek.

14. Vesayet altındaki kişilerin malları nasıl satılacak?

Türk Medeni Kanunu’ndaki değişiklikle vesayet altındaki kişilere ait taşınır ve taşınmaz malların satış işlemleri elektronik satış sistemiyle uyumlu hale getirildi. Böylece satış sürecinde dijital altyapı kullanılacak.

15. Genetik verilerle ilgili yeni düzenleme ne getiriyor?

Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında genetik inceleme sonucunda elde edilen verilerin kimlik bilgilerinden ayrıştırılması, saklanması ve imha edilmesi süreçleri Anayasa Mahkemesi kararına uygun şekilde yeniden düzenlendi.

16. HAGB kararlarına karşı artık istinaf başvurusu yapılabilecek mi?

Evet. Yeni düzenlemeyle Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması kararlarına karşı istinaf kanun yolu açıldı. Ayrıca denetim süresine ilişkin uygulamalar da ayrıntılı şekilde düzenlendi.

17. 12. Yargı Paketi vatandaşları doğrudan etkiliyor mu?

Evet. Miras paylaşımı, icra satışları, noter işlemleri, faiz hesaplamaları, ceza yargılaması ve idari davalar gibi birçok konuda yapılan değişiklikler vatandaşların günlük hukuki işlemlerini doğrudan etkileyebilecek niteliktedir.

18. Devam eden davalarda yeni düzenlemeler uygulanır mı?

Bu sorunun cevabı her düzenlemenin yürürlük hükmüne göre değişir. Bazı hükümler derhal uygulanırken, bazıları yalnızca yürürlüğe girdikten sonra açılacak dava ve işlemler için geçerli olabilir.

19. 12. Yargı Paketi ile yargılama süreci hızlanacak mı?

Yapılan değişikliklerin önemli amaçlarından biri yargılamaların daha hızlı, etkin ve dijital şekilde yürütülmesini sağlamaktır. Ancak uygulamadaki sonuçlar, yargı mercilerinin işleyişi ve yeni düzenlemelerin uygulanmasına göre şekillenecektir.

Avukata Sor ➔ Tıklayın